|
||||||
|
|
||||||
|
Cemil Demirsipahi
Kompozitör, besteci, müzikolog, şef, saz sanatçisi, araştirmaci,yazar, şair, avukat olan Demirsipahi, 04.10.1933 yilinda Istanbul ilinin Beşiktaş ilçesinde dogmuştur. Anne ve baba sülalesi akinci olup, babasi Sipahizadelerden Mustafa, annesi Akincilardan Hamide Hanim'dir. Fatma ve Nazmiye adlarinda iki kardeşi vardir. Maaruf Maarifçi Şevket Süreyya ile Ögretmen Cemile Aytaç'in kizlari Bilge ile evli olup, bu evlilikten Efe ve Eser adli iki çocugu vardir. Kayinbiraderi ünlü açik kalp operatörü Prof. Dr. Aydin Aytaç'tir.Demirsipahi ilk ve orta ögretimden sonra Yüksek ögrenimini Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesini 1959/60 yillari arasinda tamamlamiştir. Stajini araliksiz devam ettirerek, Ankara Barosu Avukati olarak meslegini sürdürmüstür. 1973 yilindan itibaren Hacettepe Üniversitesi mezuniyet sonrasi Fakültesi Müzik ve Güzel Sanatlar Enstitüsünde Araştirma Görevlisi olarak çalişmiş, 1975 yilinda Akademik kadroda Ögretim Görevliligine atanmiştir. Hacettepe Üniversitesi Müzik ve Güzel Sanatlar Enstitüsü Müzikoloji Koordinatörlügü;Rektörlüge bagli Müzikoloji Ana Sanat Dali Başkanligi Güzel Sanatlar Fakültesine bagli Türk Halk Müzigi ve Oyunlari Başkanligi görevlerinde bulunmuştur. 1987 yilinda Üniversitelerarasi Kurul Karari ve Yüksekögretim kurulu onayi ile Ögretim Üyeligine yükseltilmiştir.2002 yilinda emekli olmuştur. Sanat yasamina küçük yaşta Keman-Piyano ögrenerek başlamiş,Feruh Ersunar’dan nota ve Keman; Selahattin Pinardan Tanbur; Emrullah Sipahi’den Ud; Ahmet Yamaci'dan Divan ve Meydan Sazi;Ahmet Yatman'dan. Kanun; Yalçin Oker'den. Yayli Tanbur; Ruşen Kam’dan Makam ve Fasil; Kemal Eroglu'ndan Mandolin ve Pompali Agiz mizikasi dersleri almiştir. Ferruh Arsunar'dan ve Kemal ilericiden Armoni egitimi almiştir. Ferruh ve Kemal Bev'le çalişmalari her ikisinin hayattan ayrilişina kadar araliksiz sürmüstür. Küçük yaştan beri Ankara Çocuk Klübünde degişik çalgilarla müzik yapitlarinin seslendirme çalişmalari, daha sonra Profesyonel Saz Sanatçisi olarak sahnelerde devam etmiştir.Ankara Radyosu sinavini kazanarak Yurttan Sesler Saz Sanatçisi olarak 1973 yilma kadar devam etmiştir.1973 yilinda bu düzeydeki çalişmalari yetersiz bularak istifa etmiştir. 1954 yilindan itibaren, Ulusl ararasi görevlerde italya, Isviçre, Avusturya, Almanya, Fransa, Ingiltere, Belçika, Hollanda, Danimarka, îran, Azerbaycan, Rusya, Özbekistan, Türkistan, Gürcistan, Macaristan, Yugoslavya'da sahne, radyo televizyon programlari gerçekleştirmiştir. Türkiye Radyo ve Televizyonlarda sayisiz programlara katilmistir. Ortaokul 8. Siniftan itibaren kendisinin kurup çalistirdigi topluluklarla Seflik çalismalari yapmistir. Ankara Atatürk Lisesi Korosu; Huicuk Fakültesi Korosu; Talebe Birligi Korosu; Talebe Federasyonu Korosu; Kiz Teknik Yüksekögretmen Okulu Korosu; Ankara Üniversitesi Korosu; Hacettepe Üniversitesi Korolarim kurmus ve çalistirmistir. Bu korolarla Radyo Televizyon Programlari ve Büyük Tiyatro, Küçük Tiyatro,Kapali Spor Salonu ve çesitli yerlerde konserler vermistir.Fransa'nin Olimpia Konser Salonunda Baglama Resitali ve Yunus Emre Resitali vermis, Avla Algan'a eslik etmistir. Almanya'da, kendi sesi ve çalgisi ile Türk Müzigi alaninda ilk 10 plak çikarilmistir. Kültür Bakanligi'na bestelereri ve ça lgisi île Yunus Emre Longplay'ini hazirlamis ve Bakanlik'ça yayinlanmistir. Beste çalismalarina 1952 yilinda baslamistir. Geleneksel Türk Müzigi formlarmda ve uygusal yapida 200'den fazla bestesi vardir, bu bestelerinden 17 tanesi Altin Plak almistir. Bestelerinden bazilari: • Cano (Amman güzel yavas yürü) Altin Plak 13• Yarey (Yana yana kül oldum) Altin Plak • Ana beni eversene, Altin Plak 3 • Sen Ola Dügün Senola (Davullar çift çift vurula) .Altin Plak • Zügürt (Nem alacak felek benim) Altin Plak 3 • Oy gizli sir (Sevgiden düsmüsüm nazdan düsmüsüm) • Fakir bir sairim amma yüregim zengin a canim. Altin Plak • Gitti (Agla gönül agla gelin oldu yar) Altin Plak •Deliyim (Yelkeni suya daldirdim) Altin Plak •Sen yanimda olunca •Askin aldi benden beni •Yarab bu ne derttir derman bulunmaz (insan pazari) •Vermediler ne yapayin (Karsi daglar duman duman), Altin Plak •Bir kez gönül yiktin ise kildigin namaz degil •Selam (Günah sende suç da sende). Altin Plak •Yok Ayse yok Ayse çözen benden beter olsun, Altin Plak •Kizima (Evimizde çiçektin) •Hizir gibi tut elimden. Altin Plak •Sarhos (Giysileri pembeden) •Bülbül (Seher vakti garip garip), Altin Plak •Gençlik (Gönlüm de kovalar eskiden beri) •Bayrak Marsi (Ey göklerin kizil ve beyaz süsü) •Kara Kiz (Saçlarin kara kara) •Türkiyeme bir ben dönemiyorum (Gayri biktim bu dönüssüz gitmeden) •Karagözlüm (Rüzgar esmeyince dal uyanir mi?) •Kizlarar naz ilen gelir •Oho Ahmet (Keskin idin biçak gibi) •Karanfill (Karanfilsin kapkara) •Kiz sevdigin var mi? Dedim •Bu dünyaya gelmek gitmek içindir (Hey agalar gönül asla tek olmaz) •Yarasizlar,Altin Plak, Evlendim diye (Muhürüme suçlu adi Kazidilar) Bir Bütün Olarak Kurguladigi Sahne Eserleri 1-Sesli Gazete2-Kivanç 3. Masal 4. Hosgörü 5. Bin Mevsim 6. Düs ve Gerçek 7. Sevda Demeti 8. Büyülü Sözcük 9. Dünden Bugünden Sevmek 10. Türkülerin Getirdigi 11. Kizil Yokus 12. Kutsal Adim 13. Yildizlar Yagmuru 14. Günes Damlalari 15. Meslekler Destani 16. Ata'ya Dünden Yarma Saygi 17. Minik Demet Karma Fasillar 1. Semai Demeti2. Damla Damla 3. Ankara'dan Esintiler 4. Sevda 5. Hosgörüsüz Hosgörü 6. Dünden Bugünden 7. Büyülü Sözcük 8. Minik Demet 9. Bin Mevsim 10. Düs ve Gerçek Film müzikleri Tiyatro Müzikleri ve Televizyon Müzikleri yapmistir. Uluslararasi Kompozitörler Birligi'nin SACEM ve GEMA üyesidir. Çok sayida kurum ve kuruluslarda görev yapmistir. Milli Egitim Bakanligi, Gençlik ve Spor Bakanligi, Turizm ve Tanitma Bakanligi, Kültür Bakanligi, TRT Yüksek Kurullarinda ve özel danisma kurullarinda görev yapmistir. Türkiye, ilkokullar-ortaokullar-liseler-üniversiteler arasi Türk Halk Oyunlari ve Türk Halk Müzigi yarismalannin yapilmasini devletçe organize edilmesini önererek gerçeklesmesin! ve yarismalarin yasal temele oturtulmasin) saglayarak yarisma esaslarim düzenlemis ve yürütmüstür.Gençlik ve Spor Bakanligi, Gençlik Hizmetleri Genel Müdürlügü Degerlendirme Kurul Baskanligi Üyeligi, Jüri Baskanligi, Kurs Müdürü olarak görev yapmistir. Devlet Halk Danslari Toplulugu'nun kurulmasi ve gerçeklestirilmesinde katkilari olmus ve Seçici Kurul Baskanligi ile 36 kisilik bir çalgi orkestrasi yetistirmistir. Binlerce oyun müzigini notaya alarak nota arsivi kurmustur. Çok sesli halk çalgilari çalismalarim burada baslatmistir. 1973-74 TÜFEM Yönetim Kurulu Baskanligi, TÜTAV Sanat Kurulu Danismanligi, TRT Genel ve Özel Kurul Üyeliklerinde bulunmustur. 1975 yilinda Belçika'da yapilan, "Amour et Meriage" konulu uluslararasi kültür haftasina bilimsel verilere dayali sanat projesi ile Disisleri Bakanliginca görevlendirilmis, "Ask ve Evlilik" sanatsal sunusunu Belçika'da sergilemistir. Platin Tabak ödülünü almistir. Büyükelçilik resepsiyon sunmustur. I. Türksoy Halk Oyunlari Festivali Sanat Yönetmenligim üstlenmis; Türkmenistan Türk Cumhuriyeti; Tataristan Türk Cumhuriyeti; Kazakistan, Kuzey Kibris Türk Cumhuriyeti; Azerbaycan Türk Cumhuriyeti ve Türkiye'nin katilimi saglanmis ve 27 Ekim 1995 20.00'da Çorum Atatürk Spor Salonu; 28 Ekim 1995 20.00'da Ankara Devlet Opera ve Balesi Salonu'nda; 29 Ekim 1995 Anka-a Atatürk Kapali Spor Salonu'nda gösteriler düzenlemistir. Siltle ödüllendirmistir. Ödüller ve Tesekkürler Cumhurbaskanligi makamindan degisik zamanlarda dört adet onurlandinna belgesi kazanmistir. Hacettepe Üniversitesi içinde ve disindaki sanata katkilarindan dolayi rektörlük makamindan degisik zamanlarda ve rilmis yedi tesekkür ve onur belgesi almistir. Ayrica basarilarindan dolayi üç adet özel resepsiyon ile degerlendirilmistir. Kültür Bakanligi makamindan 1992 yilinda, "Ulusal kültürümüze üstün hizmetler verdigi ve katkilarda bulundugu belirtilen ÜSTÜN HIZMET BELGESI" Bulvar Palas'ta; Türk Ocagi'nda ise, "Üstün Hizmet Altin Rozeti" Sayin Bakan Fikri Saglar tarafindan verilmistir. Hacettepe Üniversitesi Senatosu'nun karari ile 1992'de, "Sanat Basari Belgesi", "Senato Takdirnamesi", "Rektörlük Takdirnamesi", Prof. Dr. Sayin Yüksel Bozer tarafindan M Salonu'nda yapilan törende verilmistir. Sanatsal çalismalarindan dolayi resmi kuruluslardan, bakanlik katlarindan 162 silt verilmistir. Bunlarin 56 tanesi Hacettepe Üniversitesi Rektörlük Onur Panosu'nda sergilenmektedir. 10 tanesi rektörlük makaminda bulunmaktadir. Askeri, belediye baskanliklari ve özel tesebbüslerden 200'ü askin silt verilmistir. Bunlardan, italya'da verilen NATO silti, Almanya'da verilen Altin Plak silti, Belçika'da verilen Platin Tabak, Türkiye'de verilen Altin Rozet özel degerdeki takdirnamelerdir. Ayrica, Ses ve Saz Sanatçilari Birligi'nin Dedeman Otel'de, "Türk Müzigine Katki Ödülü" silti de özel degerde olup, Hacettepe Üniversitesi Onur Panosu'nda yer almaktadir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Baskanligi'ndan özel bir takdirname kazanmistir. Atatürk Kapali Spor Salonu'nda. "Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayrami" kut lama sölenim tek basma, Hacettepe Üniversitesi adina gerçeklestirme görevi, üstün basari saglamasindan dolayi verilmistir. Sanat ve kültür alaninda çok degisik hizmetlerin baslamasinda, bilinçli katkilari ile saygin bir yer kazanmistir, Hukukçu olarak, fikir ve sanat eserleri kanunun islemesin! saglayan ilk davayi açmis ve kazanmistir. Literatürde "CANO" davasi olarak hukuk dergilerinde ve emsal kararlarda yer almistir. Besteci ve söz yazarlarinin telif haklari konusunda ilk adimi Nevzat Sümer'le Ankara'da baslatmis, "Müzik îs Sendikasi" adi altinda demek kurarak sanatçi ve edimcilere sosyal haklarim kazandirmistir. Türkiye'deki bestecileri istanbul Çinar Otel'de, Maçka Otel'de, Marmara Etap Otel'de toplayarak konferanslar vermis, birlikte hareket etmelerim saglayarak, Türk Mesleki Birligi'nin kurulmasi konusunda bakanlara öneri götürerek. Uluslararasi Türk Telif Haklari'nin tahsili için harekete geçmistir. Yurtdisi çalismalari ile, SACEM, GEMA gibi devlet kurumlarindan Türk bestecilerinin haklarim tah sil edilebilir duruma getirmistir. Bu konuda Müzko Yayinlari 2 kitabi, yalnizca DEMÎRSÎPAHÎ'nin yazi ve makalelerine tahsis edilmistir. Mesleki Birlik Yasa Tasarisi hazirlayarak, Dagitim Yönetmeligi düzenleyerek Kültür Bakanligi'na önermistir. Bugün Türk Mesleki Birlikleri kurulmustur. Atil durumda olan birligin canlanmasi için katkilarim sürdürmeye çalismaktadir. Özellikle "Gümrükleme" ve "Karsitlik Haklari / Mukabele-i Bilmisil Müesseselerinin isletilmesi, bir de VÎP haklannin isletilmesi için ugras vermektedir. TRT ile 1975'de israrli çalismalari sonucunda, Ozan ve Besteci Haklari'nin taninmasi, anonsu, ödenmesi konusunda büyük katkilari olmustur. Bu haklar kabul edilmis ve günümüzde kismen isler duruma gelmistir. Kültürel yayin programlari hakkinda arastirmaya dayali ciddi önerilerde bulunmustur. Hukuk alaninda, usul, karar, örf ve adet hukuku konularinda makale ve yazilari bulunmaktadir. Degisik gazetelerde çok sayida telif hakki ile ilgili makaleleri, söylesi ve sanat konularinda yayin ve görüsle ri, raporlari yayinlanmistir. Pek çok dergide, sanat söylesileri ve röportajlari vardir. 19'5 vilinda, "Türk Halk Oyunlari" adli genis bir arastirmaya dayali bir kitabi vardir. Büyük boy 1110 sayfa olan bu kitap, Türkiye îs Bankasi Yayinlari Folklor Dizisi: 2; Kültür Yayinlarinin 148. kitabi olarak yayinlanmistir ve TRT'de Dogan Hizlan tarafindan övgü ile tanitilmistir. Ritmoloji kitabi, Hacettepe Üniversitesi yayinlari arasinda yayinlanmak üzere tamamlanmis ve bilimsel vapida oldugu kabul edilmis ve basim asamasindadir. METOD SIPAHÎ BAGLAMA I kitabi 24 ders ve 72 saat uygulamaya dayali. lise düzeyi temel kabul edilen,kuramsa!, uygulamali. notasyon agirlikli olup üniversitede 1975 yilindan beri denenmis ve gelistirilerek bugünkü haline getirilmistir. Demirsipahi son olarak Baglama Metodu, Makam ve Ses Sistemleri Notasyon Perde Sistemleri, Karsilastirmali Armonik Yapi ve Uygusal Sistem (Armonik Sistemler), Müzik Terimleri Sözlügü gibi Kitap çalismalarini sürdürmektedir. |
|||||